Deportacje obywateli polskich

Mężczyzna, który po ogłoszeniu umowy Sikorski-Majski zwolniony z łagru dotarł do tworzącej się tzw.  Armii Andersa

Młody mężczyzna, który po wydostaniu się z obozu zesłania w Rosji dociera do tworzących się Polskich Sił Zbrojnych w ZSSR

Wybuch II wojny światowej 1 września 1939 r, zajęcie zachodnich i środkowych ziem polskich przez Niemców a wschodnich przez Sowietów miało tragiczny wpływ na losy polskiej ludności cywilnej. Ropoczął się okres terroru, niemieckich obozów koncentracyjnych, przymusowej pracy, aresztowań i śledztw w Generalnej Guberni, na wschodzie Polski gdzie władze przyjęli Sowieci trwała akcja oczyszczania terenu z ludzi jawnie i pontencjalnie wrogich systemowi bolszewickiemu. Sowieci postanowili wykorzenić polskość i rozbić struktury społeczne. Aby zrealizować ten plan rząd sowiecki postanowił zastosować dobrze znaną w ZSRR akcję masowych wywózek na wschód. Liczba ludności polskiej poddanej zesłaniu jest wciąż niepewna i sięga liczbie miliona osób w niektórych opracowaniach polskich, podczas gdy odnalezione listy zesłanych przygotowane przez NKWD podają liczbę 325 tysięcy.

Wywózki zaczęły się mroźną nocą z 9 na 10 lutego 1940 roku, najpierw wysiedlono osadników, kolonistów, gajowych i część urzędników państwowych, 13 kwietnia 1940 r. wywieziono na zsyłkę do Kazachstanu członków rodzin osób aresztowanych i przetrzymywanych w obozach jenieckich NKWD, głównie kobiety i dzieci. Z kolei wywózka uchodźców wojennych, ktorzy nie zdążyli wyjechać na tereny znajdujące się pod okupacją niemiecką miała miejsce 29 czerwca 1940 r. Ostatnia fala deportacyjna została przeprowadzona w maju i czerwcu 1941 r.

Deportacje obywateli polskich